UNDP Raporu: Önemli ilerlemelere rağmen eşitsizlikler giderek artıyor

01 Şub 2014

UNDP Başkanı Helen Clark tarafından açıklanan rapora göre, eşitsizliklerin sürdürülebilir olarak azaltılması için yeniden dağıtım politikaları ve sosyal normların değişmesi ile desteklenen kapsayıcı büyüme modellerine ihtiyaç var. 


Fotoğraf: UNDP/Dylan Lowthian

Yeni Ufuklar - Dünya nüfusunun en zengin yüzde 1’i toplam gelirin yüzde 40’ına sahipken en yoksul yüzde 50, toplam gelirin sadece yüzde 1’ine sahip.

Küresel AyrışmaGelişmekte olan ülkelerdeki eşitsizlikle yüzleşmek” başlıklı rapora göre, eşitsizlikler eğer göz ardı edilirse, kalkınmanın temellerini ve ulusal ve sosyal barışı sarsabilir.

“Bugünün eşitsizlik düzeyi adaletsiz ve “Küresel Ayrışma” raporunda gösterildiği gibi, insani gelişmeyi sekteye uğratıyor” ifadesini kullanan UNDP Başkanı Helen Clark, “Rapor, hem ülke içinde hem ülkelerarası düzeyde bizleri ayrıştıran eşitsizliklerin nedenlerini ve sonuçlarını araştırıyor ve eşitsizliklerin artmasının kaçınılmaz olmadığını iddia ediyor,” dedi.

Eşitsizlik gelir dağılımının da ötesine gidiyor

Nüfus büyüklüğüne uyum sağlayan gelir eşitsizliği, gelişmekte olan ülkelerde 1990-2010 yılları arasında yüzde 11 arttı.

Gelişmekte olan ülkelerde hanehalklarının önemli bir kısmı, diğer bir deyişle bu ülkelerdeki nüfusun yüzde 75’inden fazlası, gelir dağılımının 1990 yılına göre daha eşitsiz olduğu toplumlarda yaşıyor.

Fakat yüksek ve sürekli eşitsizlik, gelir dağılımının da ötesine gidiyor.

Pek çok gelişmekte olan ülkelerde, anne ölüm oranları düşüyor. Fakat kırsal bölgelerde yaşayan kadınların doğum sırasında ölüm oranları, şehirlerde yaşayanlara oranla üç kat daha fazla.

Kadınların, iş gücüne katılma oranları artıyor. Ancak kadınlar, güvencesi olmayan işlerde orantısız olarak ve siyasi karar alıcılar arasında yetersiz temsil ediliyorlar. Dahası, kadınlar erkeklerden çok daha az para kazanıyorlar.  

Gelişmekte olan ülkelerden toplanan verilere göre, refah düzeyi en düşük kesimden olan çocukların 5 yaşından önce hayatını kaybetme olasılığı, refah düzeyi en yüksek kesimde doğan çocuklara oranla 3 kat daha fazla.

Sosyal koruma artık daha çok insana ulaşıyor, ancak engelli bireyler ortalama harcamalardan 5 kat daha fazla sağlık harcamaları yapmak zorunda kalıyor.

Eşitsizlikler kalkınmayı sekteye uğratıyor

Giderek artan eşitsizlikler, ekonomik gelişmeyi aksatıyor, demokratik yaşamı zayıflatıyor ve sosyal bütünlüğe zarar veriyor. Böylece eşitsizlikler, kalkınmayı sekteye uğratıyor.

Gelir dağılımının düzenlenmesi eşitsizliğin azaltılması için çok önemli olsa da, bununla birlikte daha kapsayıcı büyüme modellerinin de benimsenmesi gerekiyor.

Yoksulların ve düşük gelirli hanelerin gelirinin ortalamadan daha hızlı artması ve böylece eşitsizliklerin sürdürülebilir olarak azaltılması, 2015 sonrası kalkınma gündemi için de çok önemli bir konu.

Gelişmekte olan ülkelerde, 2015 yılına kadar aşırı yoksulluğun yarı yarıya azaltılmasını hedefleyen birinci Binyıl Kalkınma Hedefine ulaşılması için ekonomik büyüme çok önemli.

Fakat yüksek milli gelir seviyesi ve hızlı ekonomik büyüme, her zaman eğitimde, sağlıkta ve diğer alanlarda eşitsizliklerin azalması anlamına gelmiyor.

Küresel eşitsizlik eğilimleri analiz edildi

Birleşmiş Milletler tarafından başlatılan küresel bir diyalogla, dünya çapında yaklaşık 2 milyar kişiye ulaşıldı.

Bireyler artık kendi hayatlarını etkileyecek kararların alımı sürecinde söz sahibi olmayı talep ediyor.

Bireyler, özellikle daha yoksul ve dışlanmış kesimlerin maruz kaldığı ve giderek artan eşitsizliklere ve güvensizliklere dikkat çekiyor. 

Rapor, küresel eşitsizlik eğilimlerini analiz ederken bu eşitsizliklerin nedenlerini ve kapsamını, etkilerini ve nasıl azaltılabileceğini ortaya koyuyor.

/

Diğer Yeni Ufuklar haberlerini okumak için: www.yeniufuklar.info/tr

Bu belgeleri indirin
  • Küresel Ayrışma: Gelişmekte olan ülkelerdeki eşitsizlikle yüzleşmek İngilizce
  • Küresel Ayrışma: Gelişmekte olan ülkelerdeki eşitsizlikle yüzleşmek - Özet İngilizce